Krak Tourist

Biuro Podróży

 

 

Przewodnicy po Krakowie

  1. pl
  2. ru

+ 48 501 050 939

 

                             JEDNODŃUWKA FUTURYSTUW mańifesty futuryzmu polskiego

                                     wydańe nadzwyczajne na całą Żeczpospolitą Polską!

       

             

       Tak pewnie krakowscy gazeciarze zachwalali pierwszy manifest futurystów. Wydano go w Krakowie

       30.06.1921 roku.



   ⚡️ Nie można tej rocznicy pominąć, bo przecież futuryzm to jeden z pierwszych w Polsce ruchów awangardowych  w sztuce. Futurystami byli: Jerzy Jankowski, Bruno Jasieński, Stanisław Młodożeniec,

Anatol Stern, Aleksander Wat, Tytus Czyżewski i Adam Ważyk.

 

  ⚡️ W 1919 roku powstał klub futurystyczny „Katarynka”, którego członkowie, mieli uprawiać sztukę uliczną i drażnić bardziej wyrafinowanych odbiorców. Pierwszy wieczór poetycki „Katarynki”, nazywany „poezowieczorem”, odbył się 13 marca 1920 roku w podziemiach domu akademickiego Bratniak na ul. Jabłonowskich. Krakowscy aktorzy Teatru Słowackiego czytali futurystyczne wiersze.

 

  ⚡️ Poetyckie wieczory odbywały się w Domu Artystów na pl. Św.Ducha (dzisiaj ul. Szpitalna) lub w wynajmowanej od UJ sali Kopernika w Collegium Novum. To tam czytający wiersze Jasieński siedział tyłem do publiczności i doszło do wielkiej awantury. Uniwersytet więcej nie wynajął sali futurystom.

 

  ⚡️ Dwa lata później przeniesiono się do „Gałki Muszkatołowej”. Była to salka w Esplanadzie, nazywana kwaterą operacyjną futurystów. ( kamienica na rogu ulic Krupniczej i Podwale).

   

  ⚡️ Kiedyś wieczorek poetycki odbywał się w Teatrze im. Słowackiego w Krakowie. Wiersz Młodożeńca "Moskwa" wspaniale recytowała Irena Solska, aplauz mieszał się z gwizdami i tupaniem, aż na widowni doszło do bójki.

Skutek podobny jak na Uniwersytecie.

                     

                 Oto fragment wiersza:

                 tu-m czy-m ta-m?tam-tam

                 TAM -TU-M- -tam-tam

                 TAM tam-tam-tam

                 TAMTU-M

                 TU-Mczy-m tam-tam?

                 tam-tam? czy-m tam?

 

  ⚡️ Mityngi poetyckie odbywały się w latach 1918-1922 na krakowskim Rynku Głównym. Anatol Stern tylko z przewiązaną muślinową opaską na biodrach wygłaszał swój wiersz "Nagi człowiek w śródmieściu". Dwaj prawie nadzy koledzy ciągnęli furmankę, na której goły mężczyzna grał na fortepianie (podobno woźnicą był Julian Tuwim, a pasażerem Słonimski lub Lechoń).

 

  ⚡️ Z futurystami związany jest najgłośniejszy proces o obrazę uczuć religijnych w przedwojennej Polsce. W Wilnie w listopadzie 1919 przeczytano wiersza "Uśmiech Primavery" Anatola Sterna i za słowa:"– A na tacy złocistej, sam Bóg, jak lokaj,aromatyczny, soczysty w kieliszku poda mi tokaj."Stern został skazany na rok "twierdzy". Po protestach znanych literatów skrócono mu pobyt w więzieniu do 3 miesięcy!

 

 

 

 

    Futuryści w Krakowie

01 lipca 2020
teatr  Peregrinus- występ na Rynku w Krakowie

    tel. +48 501 050 939

   tel. +48 502 087 153

  e-mail: kraktourist@gmail.com